نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها

نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها

نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها ، آیا از انجام تحقیقات کیفی که منجر به کوهی از داده های سازماندهی نشده است خسته شده اید؟ آیا می خواهید روشی را کشف کنید که نه تنها به شما در دسته بندی داده هایتان کمک می کند، بلکه عوامل و الگوهای اساسی را نیز شناسایی می کند؟ به روش Q بیشتر نگاه نکنید!

حالا، می دانم به چه فکر می کنی. “روش شناسی Q؟ این به نظر چیزی است که مستقیماً از یک فیلم علمی تخیلی بیرون آمده است.» اما نترسید، این یک رویکرد معتبر و معتبر برای تحقیقات کیفی است که توسط دانشمندان علوم اجتماعی در سراسر جهان استفاده می شود.

در این مقاله، ما به روش شناسی Q می پردازیم و تعریف و زیربنای فلسفی آن را بررسی می کنیم. همچنین درباره تکنیک‌های جمع‌آوری و تجزیه و تحلیل داده‌ها، شناسایی عوامل از طریق تحلیل عاملی، تفسیر نتایج و مقایسه آن با سایر روش‌های تحقیق کیفی بحث خواهیم کرد.

اما قبل از اینکه به جزئیات فنی بپردازیم، اجازه دهید لحظه ای از هنر پشت انجام تحقیقات کیفی قدردانی کنیم. تصور کنید که پشت میزتان نشسته‌اید و پشته‌هایی از یادداشت‌ها در اطرافتان انباشته شده‌اند، مانند نوعی بازی فکری Jenga که منتظر یک حرکت اشتباه هستند تا همه چیز را به زیر بکشد. اکنون تصور کنید که آن پشته ها را با مجموعه داده های منظمی جایگزین کنید که به جای مخدوش کردن یافته های شما، به شفاف سازی یافته های شما کمک می کند.

اگر جذاب به نظر می رسد (و بیایید صادق باشیم، چه کسی اطلاعات سازمان یافته را دوست ندارد؟)، پس به خواندن ادامه دهید! در پایان این مقاله، درک جامعی از روش Q و اینکه آیا این روش برای پروژه تحقیقاتی بعدی شما مناسب است، خواهید داشت.

نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها
نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها – تزیسمی

فهرست مطالب

تعریف روش شناسی کیو در پژوهش کیفی- نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها

آیا می خواهید مطالعات روش شناسی q را در تحلیل کیفی انجام دهید؟ روش Q، که به عنوان رویکرد تحلیل عاملی یا تکنیک مرتب‌سازی کمی نیز شناخته می‌شود، روشی منحصر به فرد است که به محققان در درک اندازه‌گیری ذهنیت کمک می‌کند. این رویکرد هر دو تفسیر کمی و کیفی داده ها را برای شناسایی الگوها در نظرات ذهنی ترکیب می کند. در این پست وبلاگ، اصول روش شناسی Q و نحوه استفاده از آن در تحقیقات کیفی شما را بررسی خواهیم کرد.

روش شناسی کیو یک تکنیک تحقیقی است که به ما امکان می دهد دیدگاه های ذهنی افراد را از طریق تحلیل عاملی مطالعه کنیم. این روش شامل شرکت کنندگان در مرتب سازی اظهارات بر اساس موافقت یا مخالفتشان با آنهاست. سپس محقق از تکنیک‌های آماری مانند تجزیه و تحلیل مؤلفه‌های اصلی (PCA) و چرخش واریماکس برای شناسایی الگوهای میان این عبارات استفاده می‌کند.

برای شروع، در اینجا چند مرحله کلیدی وجود دارد:

. ابتدا مجموعه ای از عبارات مرتبط با سوال تحقیق خود را ایجاد کنید.
. دوم، شرکت کنندگانی را انتخاب کنید که دانش یا تجربه مرتبط با موضوع شما دارند.
. ثالثاً، از هر شرکت کننده بخواهید که این عبارات را بر اساس مقیاس ترتیبی از موافق ترین (3-) تا بسیار ناپسند (3+) مرتب کند.
. چهارم، تمام داده های مرتب شده برای هر پاسخ دهنده را جمع آوری کنید
. در نهایت، داده ها را با استفاده از چرخش PCA/varimax/سایر ابزارهای آماری تجزیه و تحلیل کنید

یکی از مزیت های مهم روش Q توانایی آن برای درک دقیق دیدگاه های افراد به دلیل تمرکز آن بر دیدگاه شخصی به جای هنجارها یا استانداردهای اجتماعی است. با این حال، یک محدودیت می تواند ناتوانی آن برای تعمیم باشد زیرا بیشتر بر دیدگاه های فردی متمرکز است تا رفتار گروهی.

با استفاده از ویژگی‌های متمایز روش Q مانند رویکرد تحلیل عاملی و تکنیک مرتب‌سازی کمی، می‌توانید بینشی در مورد نظرات ذهنی افراد به دست آورید که در غیر این صورت تنها از طریق روش‌های سنتی امکان‌پذیر نبود!

 

لطفا این مقاله را هم مطالعه کنید: استفاده از فرامردم نگاری در پژوهش کیفی: تکنیک ها و مثال ها

درک مبانی فلسفی روش شناسی کیو- نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها

وقتی نوبت به انجام تحقیقات کیفی می رسد، روش شناسی Q به عنوان یک رویکرد منحصر به فرد که بر مطالعه ذهنیت تأکید دارد برجسته می شود. زیربنای فلسفی روش شناسی ریشه در مفروضات معرفت شناختی دارد که هم ذهنیت و هم عینیت را تصدیق می کنند. به عبارت دیگر، روش Q تشخیص می دهد که دیدگاه های انسانی نقش مهمی در شکل دادن به درک ما از واقعیت دارند و در عین حال اهمیت داده های عینی را نیز تصدیق می کنند.

برای درک چارچوب‌های هستی‌شناختی پشت روش‌شناسی Q، شناخت پارادایم‌های سازنده‌گرایانه آن ضروری است. این پارادایم ها نشان می دهد که دانش از طریق تعاملات اجتماعی و تجربیات شخصی ساخته می شود تا اینکه از طریق ابزارهای عینی کشف شود. به این ترتیب، به دنبال کشف تجربیات و نظرات ذهنی شرکت کنندگان به روشی است که دیدگاه های منحصر به فرد آنها را ارج می نهد.

یکی از جنبه های کلیدی روش Q تمرکز آن بر تحلیل عاملی به عنوان وسیله ای برای شناسایی الگوها در داده های ذهنی است. این رویکرد شامل دسته بندی عبارات یا موارد مربوط به یک موضوع خاص به گروه ها بر اساس میزان همسویی آنها با یکدیگر از دیدگاه هر شرکت کننده است. هنگامی که این مرحله کامل شد، محققان می توانند از تکنیک های تجزیه و تحلیل آماری مانند تجزیه و تحلیل مؤلفه اصلی (PCA) برای شناسایی عوامل مشترک در پاسخ های همه شرکت کنندگان استفاده کنند.

تفسیر نتایج از روش Q مستلزم در نظر گرفتن دقیق تفاوت‌های فردی در میان شرکت‌کنندگان است و در عین حال الگوهای بزرگ‌تری را که از طریق نتایج تحلیل عاملی شناسایی می‌شوند، تأیید می‌کند. محققان باید این دو دیدگاه را هنگام نتیجه‌گیری درباره معنای یافته‌هایشان برای جمعیت‌ها یا زمینه‌های وسیع‌تر متعادل کنند.

علی‌رغم برخی انتقادات در مورد محدودیت‌های آن و همچنین سوگیری‌های بالقوه ذاتی این رویکرد به دلیل ذهنیت محقق در مراحل جمع‌آوری و تفسیر داده‌ها؛ بسیاری از محققان به استفاده از روش q- عمدتاً به این دلیل ادامه می دهند که فرصتی را برای کاوش پدیده های پیچیده بدون از دست دادن تفاوت های ظریف مهم که اغلب توسط رویکردهای کمی سنتی نادیده گرفته می شوند، فراهم می کند.

برخی از نمونه‌های دنیای واقعی که در آن از روش q-استفاده شده است، شامل مطالعه نگرش‌ها نسبت به سیاست‌های تغییر آب و هوا در میان گروه‌های مختلف ذینفع است. بررسی ادراکات پیرامون موانع دسترسی به مراقبت های بهداشتی که مهاجران مقیم خارج از کشور با آن مواجه هستند و غیره. ما در ادامه به چند نمونه بیشتر با عمق بیشتری خواهیم پرداخت.

تکنیک های جمع آوری داده ها در روش Q- نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها

وقتی صحبت از تکنیک های جمع آوری داده ها در روش Q می شود، چندین عامل کلیدی وجود دارد که محققان باید در نظر بگیرند. برخلاف سایر روش‌های تحقیق کیفی که بر پرسش‌های باز و تفاسیر ذهنی تکیه می‌کنند، این نوع روش شامل مجموعه‌ای از تکنیک‌های کمی و روش‌های ترکیبی است که هدف آن شناسایی دیدگاه‌ها و نظرات منحصربه‌فرد شرکت‌کنندگان است.

اولین گام در انجام روش Q انتخاب شرکت کننده است. پژوهشگران باید شرکت کنندگان خود را بر اساس ویژگی ها یا معیارهای خاص مرتبط با سوال تحقیق خود با دقت انتخاب کنند. این می تواند شامل عوامل جمعیت شناختی مانند سن، جنسیت یا سطح تحصیلات یا ویژگی های انتزاعی تر مانند باورها یا تجربیات باشد.

هنگامی که شرکت کنندگان انتخاب شدند، محققان معمولاً از تکنیک های مرتب سازی برای جمع آوری داده ها از آنها استفاده می کنند. این ممکن است شامل درخواست از شرکت‌کنندگان برای رتبه‌بندی مجموعه‌ای از گزاره‌ها یا موارد بر اساس میزان موافق بودن آنها با هر یک باشد. از طرف دیگر، محققان ممکن است مجموعه‌ای از کارت‌های حاوی عبارات یا تصاویر مختلف را در اختیار شرکت‌کنندگان قرار دهند و از آن‌ها بخواهند که آن‌ها را در گروه‌هایی بر اساس موضوعات مشترک مرتب کنند.

یکی از جنبه های مهم روش Q ساخت مجموعه q است: ایجاد مجموعه ای از موارد (به عنوان مثال، بیانیه ها) برای رتبه بندی/مرتب سازی بر اساس افراد مورد مطالعه (شرکت کنندگان). محققان این مجموعه را از طریق یک فرآیند تکراری شامل بررسی ادبیات، مشاوره متخصصان / بررسی همتایان / بحث‌های گروهی متمرکز و غیره، بسته به ماهیت / حوزه تحقیق / موضع معرفت‌شناختی / عوامل زمینه‌ای درگیر در مطالعه خود ایجاد می‌کنند.

مثلث بندی داده ها یکی دیگر از عناصر حیاتی در انجام روش Q در تحقیقات کیفی است. با جمع‌آوری منابع متعدد داده‌ها – مانند مصاحبه با شرکت‌کنندگان در کنار رتبه‌بندی/مرتب‌بندی آنها – محققان می‌توانند درک جامع‌تری از دیدگاه هر شرکت‌کننده به دست آورند.

در نهایت، هنگام تفسیر نتایج حاصل از تحلیل عاملی روش‌شناسی Q، محققین نه تنها باید مراقب باشند که بارهای مهم را شناسایی کنند، بلکه باید متوجه شوند که این بارگذاری‌ها برای هر گروه ذهنی شناسایی شده در طول تجزیه و تحلیل چه چیزی را نشان می‌دهند (و چه ارتباطی با عوامل زمینه‌ای دارد. ). آنها باید به معیارهای آماری عینی و همچنین ملاحظات ذهنی پیرامون تفسیرپذیری/مفید بودن برای عمل، سیاست یا نظریه نگاه کنند.

تکنیک‌های جمع‌آوری داده‌ها در روش Q نیاز به برنامه‌ریزی دقیق و توجه به جزئیات دارد. با این حال، با استفاده مؤثر از این روش‌ها، محققان می‌توانند بینش‌های منحصربه‌فردی در مورد دیدگاه‌های ذهنی شرکت‌کنندگان خود به دست آورند – بینش‌هایی که ممکن است از طریق سایر رویکردهای تحقیقات کیفی قابل دسترسی نباشد.

به عنوان مثال، مطالعه ای در مورد “ادراکات واکسیناسیون” می تواند از روش Q برای شناسایی خوشه های متمایز (گروه های ذهنیت) در بین نگرش والدین نسبت به واکسیناسیون فرزندانشان استفاده کند. این امر محققان را قادر می‌سازد تا مداخلات متناسب با هر خوشه را به‌جای اتخاذ یک رویکرد یک‌اندازه برای همه توسعه دهند.

اساساً، انتخاب شرکت کنندگان با دقت بر اساس معیارهای خاص هنگام اجرای روش Q بسیار مهم است. تکنیک‌های مرتب‌سازی برای جمع‌آوری داده‌ها از شرکت‌کنندگان به‌عنوان رتبه‌بندی یا مرتب‌سازی آیتم‌های ارائه‌شده توسط محقق(ها) استفاده می‌شود. مجموعه آیتم‌ها (مجموعه q) باید بر اساس یک فرآیند تکرار شونده بسته به عوامل زمینه‌ای مختلف/سوالات پژوهشی/موضع معرفت‌شناختی و غیره ایجاد شود، و مثلث‌بندی منابع داده به اطمینان از قوی و قابل اعتماد بودن نتایج کمک می‌کند. محققان باید بارهای عاملی را با در نظر گرفتن معیارهای آماری عینی و همچنین ملاحظات ذهنی تفسیر کنند و در عین حال گروه های ذهنیت را در میان پاسخ دهندگان با الگوهای مشابه رتبه بندی/مرتب بندی شناسایی کنند.

نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها
نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها – تزیسمی

شناسایی عوامل در روش کیو تحلیل عاملی- نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها

شناسایی عوامل در تحلیل عاملی کیو یک گام اساسی در تحلیل داده های جمع آوری شده با استفاده از روش کیو است. در این بخش، به بررسی تکنیک های مورد استفاده برای شناسایی عوامل و تفسیر نتایج می پردازیم.

تحلیل عاملی به یک روش آماری اشاره دارد که برای شناسایی الگوها یا متغیرهای پنهانی که زیربنای متغیرهای مشاهده شده هستند، استفاده می شود. در تحلیل عامل Q، محققان از تحلیل عاملی برای شناسایی دیدگاه های مشترک بین شرکت کنندگان بر اساس رتبه بندی عبارات ارائه شده در یک شبکه مرتب سازی Q استفاده می کنند.

چندین تکنیک استخراج عامل و روش های چرخش عامل برای شناسایی عوامل موجود است که هر کدام نقاط قوت و ضعف خاص خود را دارند. انتخاب تکنیک به سوال تحقیق، حجم نمونه، ویژگی های داده ها و ترجیحات شخصی بستگی دارد.

برخی از تکنیک‌های رایج استخراج عامل شامل تجزیه و تحلیل مؤلفه‌های اصلی (PCA)، فاکتورسازی محور اصلی (PAF)، تخمین حداکثر احتمال (MLE) و حداقل باقیمانده‌ها (MINRES) هستند. این تکنیک ها در نحوه تخمین بارهای عاملی از ماتریس های داده متفاوت هستند.

پس از استخراج عوامل از ماتریس داده ها، محققان از معیارهای متعددی برای شناسایی عوامل معنادار استفاده می کنند. این معیارها ممکن است شامل مقادیر ویژه بزرگتر از 1. 0 (معیار ارزش ویژه)، بازرسی نمودار اسکری (معیار تست اسکری)، واریانس تجمعی توضیح داده شده توسط عوامل استخراج شده (واریانس در نظر گرفته شده برای معیار) یا تجزیه و تحلیل های موازی بر اساس مجموعه داده های تولید شده به طور تصادفی (معیار تجزیه و تحلیل موازی) باشد.

پس از شناسایی، مهم است که بفهمیم هر عامل استخراج شده چه چیزی را نشان می دهد. این فرآیند شامل تفسیر الگوی بارگذاری مرتبط با هر مورد عبارت در آن عامل با استفاده از دانش محتوایی است که در مراحل قبلی تحقیق به دست آمده است.

مرحله تفسیر مستلزم توجه دقیق به معنای هر یک از موارد بیان شده در چارچوب نظرات شرکت کنندگان است که از طریق ترتیب رتبه بندی آنها بیان شده است. محققان همچنین باید به عنوان بخشی از ارزیابی اعتبار همگرا در میان عباراتی که سازه‌های مشابه را اندازه‌گیری می‌کنند یا اعتبار واگرا در جایی که بین آیتم‌های غیرمرتبط وجود ندارد، همبستگی بیشتری با سایر آیتم‌ها در یک عامل معین نسبت به عوامل مختلف در نظر بگیرند.

در حالی که مزایای زیادی برای انجام روش Q وجود دارد، از جمله توانایی آن در کشف دیدگاه های متنوع و تمرکز آن بر تجزیه و تحلیل داده های مبتنی بر مشارکت، محدودیت ها و انتقاداتی نیز به این رویکرد وجود دارد. یکی از محدودیت ها، ذهنیت درگیر در شناسایی عوامل و تفسیر نتایج است که می تواند منجر به سوگیری بالقوه شود. انتقاد دیگر این است که روش Q برای حجم نمونه های بزرگ مناسب نیست.

در مجموع، فرآیند شناسایی عوامل در تحلیل عاملی Q شامل انتخاب تکنیک‌های استخراج مناسب، استفاده از معیارهای شناسایی برای تعیین عوامل معنادار و تفسیر الگوهای بارگذاری مرتبط با هر آیتم عبارت است. در حالی که مستلزم بررسی دقیق و دانش محتوایی است که در مراحل قبلی تحقیق به دست آمده است، انجام روش شناسی Q نسبت به سایر روش های تحقیق کیفی مزایای زیادی دارد، مانند کشف دیدگاه های متنوع از شرکت کنندگان که ممکن است با روش های سنتی نظرسنجی یا مصاحبه از دست بروند.

به طور تصادفی، محققان باید در مورد یافته های خود ذهن باز باقی بمانند، زیرا اغلب مضامین غیرمنتظره از شبکه های مرتب سازی Q که منجر به بینش های مهم جدید در مورد تجربیات یا دیدگاه های شرکت کنندگان در مورد یک موضوع خاص می شود، ظاهر می شود.

 

می توانید این مقاله را هم مطالعه کنید: روش تحقیق کیفی چیست؟

تفسیر نتایج روش Q- نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها

تفسیر نتایج یک تحقیق روش شناسی Q شامل یک سری مراحل است که به محققان اجازه می دهد تا داده های خود را معنادار کنند. پس از تکمیل کار مرتب‌سازی q و انجام تجزیه و تحلیل آماری، نوبت به تفسیر عواملی می‌رسد که از فرآیند تفسیر عامل پدید می‌آیند.

یکی از جنبه های مهم تفسیر نتایج روش Q، تحلیل ذهنیت است. این به محققان کمک می کند تا درک کنند که شرکت کنندگان مختلف چگونه عبارات یا موارد خاصی را در مرتبه های q خود درک می کنند و برای آنها ارزش قائل هستند. هدف، شناسایی الگوها در این ادراکات ذهنی است، که سپس می توان از آنها برای اصلاح بیشتر تفسیر عامل استفاده کرد.

یکی دیگر از مراحل کلیدی در تفسیر نتایج، مثلث بندی داده ها است. این شامل مقایسه داده ها از منابع متعدد (مانند مصاحبه یا مشاهدات) با یافته های کار مرتب سازی q و تجزیه و تحلیل آماری است. با مثلث بندی داده های خود، محققان می توانند بهتر درک کنند که عوامل مختلف چگونه با یکدیگر مرتبط هستند و درک جامع تری از موضوع تحقیق خود به دست آورند.

وقتی صحبت از تفسیر عاملی به میان می‌آید، روش‌های مختلفی برای شناسایی و توصیف هر عاملی که از تجزیه و تحلیل آماری پدید می‌آید وجود دارد. یک رویکرد متداول شامل بررسی این است که شرکت کنندگان در هر گروه عامل کدام موارد بالاترین رتبه را داشتند. محققان همچنین ممکن است از تکنیک های تجزیه و تحلیل مقایسه ای (مانند مقایسه بین گروهی) برای شناسایی تفاوت بین عوامل یا زیر گروه ها در عوامل استفاده کنند.

علیرغم نقاط قوت آن، محدودیت ها و انتقاداتی در رابطه با استفاده از روش برای اهداف تحقیق کیفی وجود دارد. برای مثال، برخی از منتقدان استدلال می‌کنند که تنها تکیه بر رتبه‌بندی شرکت‌کنندگان در طول کار مرتب‌سازی q می‌تواند مسائل پیچیده را بیش از حد ساده کند یا تفاوت‌های مهم را در دیدگاه‌های فردی نادیده بگیرد.

با توجه به همه این‌ها، تفسیر نتایج از طریق تحلیل ذهنی و مثلث‌سازی داده‌ها، استفاده از تکنیک‌های تحلیل مقایسه‌ای و شناسایی الگوها در کار مرتب‌سازی q گام‌های کلیدی برای درک نتایج روش‌شناسی Q هستند. در حالی که محدودیت ها و انتقاداتی وجود دارد، بسیاری از محققان این رویکرد را برای به دست آوردن بینش در مورد پدیده های پیچیده اجتماعی مفید می دانند. به همین دلیل، بسیاری از محققان روش Q را برای به دست آوردن بینش در مورد پدیده های اجتماعی پیچیده مانند نگرش نسبت به مداخلات تغییر رفتار سلامت یا ایدئولوژی های سیاسی در میان رأی دهندگان مفید می دانند.

مزایای روش کیو در تحقیق کیفی

. اجازه می دهد تا بینش های منحصر به فرد از دیدگاه های فردی در نظر گرفته شود. بر خلاف تحلیل عاملی مرسوم، که تمایل به تعمیم نتایج یک گروه یا جمعیت دارد، روش Q بر دیدگاه ذهنی هر شرکت کننده تمرکز می کند (به همین دلیل است که اغلب به عنوان نوعی تحلیل روانی اجتماعی از آن یاد می شود). این بدان معنی است که محققان می توانند اطلاعات دقیق و ظریف تری در مورد تجربیات افراد خود به دست آورند.
. تطبیق پذیری در زمینه های مختلف علوم اجتماعی مانند روانشناسی و جامعه شناسی. با تأکید بر درک رفتار و نگرش انسان نسبت به موضوعات مختلف، به طور گسترده در رشته هایی که روش های تحقیق کیفی معمولاً استفاده می شود، استفاده شده است.
. به محققان اجازه می‌دهد ادراکات مختلف افراد را بررسی کنند و بینشی را در مورد نحوه نگرش افراد به مسائل پیچیده ارائه می‌دهد.
. هم داده‌های عینی و هم نظرات را در نظر می‌گیرد روش Q همچنین به محققان کمک می‌کند تا با امکان تحلیل عواملی مانند احساسات، انگیزه‌ها، باورها یا سایر جنبه‌هایی که به طور مستقیم یا غیرمستقیم با ترجیحات شخصی مرتبط با موضوع مورد نظر مرتبط هستند، به آزمودنی‌های خود نزدیک‌تر شوند. با کاوش در این عناصر از طریق مصاحبه و نظرسنجی انجام شده در مرحله پیش از تجزیه و تحلیل؛ محققان می‌توانند پروفایل‌های جامعی درباره هر پاسخ‌دهنده در مجموعه‌های نمونه کوچک بسازند – چیزی که روش‌های کمی سنتی ممکن است به دلیل عدم مواجهه با اندازه‌های نمونه بزرگتر (مثلاً هزاران) انجام ندهند.

محدودیت ها و انتقادات روش شناسی کیو

سوبژکتیویته عامل

یکی از نگرانی های اصلی در روش Q، ذهنیت عامل است. این به این واقعیت اشاره دارد که تعصبات و باورهای خود محقق می تواند بر نحوه تفسیر آنها تأثیر بگذارد. در نتیجه، خطر ایجاد خطاهای ناخواسته یا ناسازگاری در تجزیه و تحلیل وجود دارد.

ذهنیت سیاسی

موضوع دیگر در مورد روش شناسی کیو، ذهنیت سیاسی است. در برخی موارد، محققان ممکن است عمدا یا ناخواسته سوگیری های سیاسی خود را وارد تحلیل خود کنند. این می تواند منجر به نتایج نادرست یا ناقص شود که به طور دقیق نظرات شرکت کنندگان را منعکس نمی کند.

تعصب ذهنی

یک نگرانی مرتبط، سوگیری ذهنی است. از آنجایی که روش Q بر قضاوت های ذهنی شرکت کنندگان در مورد گزاره ها یا آیتم های مختلف در یک ابزار نظرسنجی (موسوم به “مرتب سازی Q”) متکی است، همیشه این خطر وجود دارد که بر برخی عوامل بیش از حد تاکید شود در حالی که برخی دیگر کمتر ارائه شوند.

تعمیم پذیری محدود

محدودیت دیگر روش Q تعمیم پذیری محدود آن است. از آنجا که شامل تجزیه و تحلیل داده‌های تنها یک گروه خاص از افراد در یک مقطع زمانی خاص است (معمولاً با استفاده از حجم نمونه کوچک)، تعمیم یافته‌ها فراتر از این زمینه خاص می‌تواند دشوار باشد.

اندازه های نمونه کوچک

علاوه بر نگرانی‌های تعمیم‌پذیری محدود، یکی دیگر از اشکالات احتمالی استفاده از روش Q برای پروژه‌های تحقیقاتی کیفی، اتکای آن به حجم نمونه کوچک است که می‌تواند بر قدرت آماری مورد نیاز برای نتیجه‌گیری قوی درباره پدیده‌های مورد مطالعه تأثیر بگذارد.

فرآیند زمان بر

انجام روش q-به زمان قابل توجهی نیاز دارد زیرا شامل مراحل متعددی از جمله طراحی ابزار نظرسنجی با نام «مرتب‌سازی Q»، جمع‌آوری داده‌ها از طریق مصاحبه‌های حضوری، اجرای نظرسنجی‌ها و سپس کدگذاری و تحلیل پاسخ‌ها است.

با وجود این چالش ها، روش Q با موفقیت در بسیاری از محیط های تحقیقاتی مورد استفاده قرار گرفته است. رویکرد منحصربه‌فرد آن به محققان اجازه می‌دهد تا مسائل پیچیده را به روشی ظریف بررسی کنند که روش‌های دیگر ممکن است آن را درک نکنند. با در نظر گرفتن دقیق محدودیت ها و انتقادات آن، محققان می توانند از این تکنیک به طور موثر برای به دست آوردن بینش های ارزشمند در مورد تجربیات ذهنی استفاده کنند.

نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها
نحوه انجام روش Q در تحقیق کیفی: تکنیک ها و مثال ها – تزیسمی

نمونه های دنیای واقعی از روش Q در تحقیق کیفی

نمونه های دنیای واقعی از روش Q در تحقیقات کیفی، تطبیق پذیری و سودمندی آن را در درک تعاملات پیچیده انسانی نشان می دهد. در اینجا چند نمونه هستند:

. در یک مطالعه، محققان از این روش برای تجزیه و تحلیل بحث های گروه متمرکز در مورد دیدگاه های بیمار در مورد مداخلات آموزشی برای خود مدیریت دیابت استفاده کردند. محققان چهار دیدگاه متمایز را در میان شرکت‌کنندگان شناسایی کردند که به آنها کمک کرد تا مداخلات مؤثرتری را متناسب با نیازهای بیمار خاص طراحی کنند.
. مطالعه دیگری از روش Q برای بررسی نگرش جامعه نسبت به توسعه انرژی بادی استفاده کرد. با تجزیه و تحلیل رتبه‌بندی اظهارات شرکت‌کنندگان در مورد انرژی باد، محققان توانستند سه دیدگاه متمایز را شناسایی کنند: «طرفدار باد»، «ضد باد» و «حمایت‌کننده محتاطانه». این اطلاعات می تواند به سیاست گذاران کمک کند تا افکار عمومی را درک کنند و در مورد پروژه های توسعه انرژی تصمیمات آگاهانه بگیرند.
. از این روش برای بررسی باورهای سیاسی نیز استفاده شده است. در یک مطالعه، شرکت‌کنندگان بیانیه‌های سیاسی را بر اساس میزان موافق یا مخالفت شدید با هر گزاره در دسته‌های مختلف دسته‌بندی کردند. عوامل حاصل سه ایدئولوژی متمایز را آشکار کردند: «آزادی خواهی»، «محافظه کاری اجتماعی» و «برابری گرایی».
. در تحقیقات مراقبت های بهداشتی نیز استفاده شده است. یک مطالعه ادراکات ارائه دهندگان مراقبت های بهداشتی را در مورد استفاده بیماران از درمان های مکمل در کنار درمان های پزشکی سنتی بررسی کرد. با تجزیه و تحلیل رتبه بندی ارائه دهندگان اظهارات مرتبط با این موضوع، محققان چهار دیدگاه متمایز را در میان ارائه دهندگان شناسایی کردند.

همانطور که از این مثال ها می بینید، روش شناسی Q ابزار ارزشمندی برای شناسایی الگوها و دیدگاه هایی است که ممکن است بلافاصله از طریق روش های کیفی دیگر مانند مصاحبه یا نظرسنجی آشکار نشوند.

 

لطفا این مقاله را هم مطالعه کنید: مبانی نظری: چیست و چگونه آن را می نویسید؟

مقایسه روش شناسی کیو با سایر روش های تحقیق کیفی

وقتی صحبت از روش های تحقیق کیفی می شود، رویکردهای مختلفی وجود دارد که محققان می توانند از آنها استفاده کنند. برخی از روش‌های رایج دیگر عبارتند از نظریه زمینه‌ای، پژوهش پدیدارشناسی، رویکرد قوم‌نگاری و تحلیل روایت. در حالی که هر رویکرد دارای نقاط قوت و ضعف منحصر به فرد خود است، روش Q به عنوان یک روش متمایز است که چندین مزیت را ارائه می دهد.

در مقایسه با سایر روش‌های کیفی مانند نظریه زمینه‌ای یا پدیدارشناسی که در آن محقق اغلب در مرکز فرآیند جمع‌آوری و تجزیه و تحلیل داده‌ها قرار دارد، روش Q تجربیات ذهنی شرکت‌کنندگان را به روشی ساختاریافته‌تر اولویت‌بندی می‌کند. روش‌شناسی Q به‌جای ساختن نظریه‌ها بر اساس تجربیات شرکت‌کنندگان در نظریه‌ی زمینه‌ای یا تفسیر تجربیات زیسته آن‌ها در پدیدارشناسی یا قوم‌نگاری، به دنبال شناسایی دیدگاه‌های مشترک بین شرکت‌کنندگان در یک موضوع معین است.

در مقابل تحلیل روایی که هدفش درک این است که چگونه افراد از طریق تفسیر الگوهای زبانی در روایت‌هایشان از داستان‌های زندگی خود معنا پیدا می‌کنند. روش‌شناسی Q از تکنیک‌های تحلیل عاملی برای آشکار کردن مضامین مشترک اساسی در بین دیدگاه‌های افراد استفاده می‌کند.

در حالی که درست است که همه این روش‌های تحقیق کیفی دارای شباهت‌هایی هستند – مانند تأکید بر درک رفتار انسان در زمینه‌های اجتماعی – آنها از نظر هدف، طراحی و تکنیک‌های جمع‌آوری داده‌های بکار رفته تفاوت قابل‌توجهی دارند.

در اینجا چند تفاوت خاص بین روش Q و سایر روش های تحقیق کیفی وجود دارد:

گراندد تئوری

گراندد تئوری بر توسعه تئوری های جدید با تجزیه و تحلیل سیستماتیک داده ها بدون هیچ گونه تصور قبلی در مورد آنچه که باید از مطالعه بیرون بیاید تمرکز می کند. محققان مصاحبه ها یا مشاهدات باز را از شرکت کنندگان جمع آوری می کنند تا زمانی که به اشباع نظری برسند – به این معنی که هیچ اطلاعات جدیدی از مصاحبه ها/مشاهدات بعدی به دست نمی آید. از این نقطه به بعد، محققان این داده‌ها را با استفاده از طرح‌های کدگذاری که صرفاً از آن‌ها مشتق شده‌اند (و نه ادبیات موجود) تجزیه و تحلیل می‌کنند، که منجر به دسته‌بندی‌های نوظهور می‌شود که بلوک‌های ساختمانی برای ایجاد یک نظریه جدید را تشکیل می‌دهند.

تحقیقات پدیدارشناسی

پژوهش پدیدارشناسی با کاوش در ادراکات/تفسیرهای فردی از چیزهایی مانند احساسات، رویدادها یا روابط، به کشف چگونگی تجربه افراد پدیده ها می پردازد. این نوع مطالعه معمولاً شامل انجام مصاحبه های طولانی با شرکت کنندگانی است که قبلاً چیزی مشابه را تجربه کرده اند. سپس محققان سوالاتی مانند “تجربه شما از …” یا “چه احساسی داشتید در زمانی که …” می پرسند؟ برای کشف تفاوت های ظریف تجربیات فردی.

رویکرد قوم نگاری

قوم نگاری شامل زندگی و مشاهده شرکت کنندگان در محیط طبیعی آنها در یک دوره طولانی است. هدف محقق دستیابی به درک عمیقی از فرهنگ، ارزش ها، باورها و شیوه هایی است که زندگی شرکت کنندگان را شکل می دهد. تکنیک های جمع آوری داده ها می تواند شامل یادداشت های میدانی، مصاحبه و گروه های متمرکز باشد.

تحلیل روایت

تحلیل روایت بر چگونگی خلق معنا از طریق داستان گویی متمرکز است. محققان روایات (نوشتاری یا گفتاری) را برای مضامین به اشتراک گذاشته شده توسط شرکت کنندگان در یک موضوع خاص تجزیه و تحلیل می کنند. هدف این است که بفهمیم افراد چگونه تجربیات خود را با بررسی الگوهای زبانی مورد استفاده در داستان هایشان درک می کنند.

در مقایسه با سایر روش های تحقیق کیفی که هدف آن تبیین پدیده های اجتماعی از زوایای مختلف است. روش Q روش منحصر به فردی را برای بررسی دیدگاه های مختلف در میان شرکت کنندگان در مطالعه بر اساس دیدگاه های ذهنی بیان شده در طول فرآیند جمع آوری داده ها به محققان ارائه می دهد.

ملاحظاتی برای انتخاب روش Q برای پروژه تحقیقاتی شما

هنگام در نظر گرفتن روش Q برای پروژه تحقیقاتی کیفی خود، چندین عامل مهم وجود دارد که باید در نظر داشته باشید. اولاً، نمونه پاسخ دهندگان باید به دقت انتخاب شوند تا اطمینان حاصل شود که آنها طیف متنوعی از دیدگاه ها را در مورد موضوع مورد مطالعه نشان می دهند. حجم نمونه بسته به دامنه تحقیق می تواند متفاوت باشد، اما به طور کلی توصیه می شود حداقل 30 شرکت کننده داشته باشند.

ملاحظات کلیدی دیگر معیارهای ذهنی است. روش کیو اذعان می‌کند که دیدگاه‌های شرکت‌کننده ذاتاً ذهنی هستند و به دنبال آن است که از طریق تکنیک تحلیل عاملی آن را به تصویر بکشد. بنابراین محققان باید در نظر بگیرند که چگونه این ذهنیت‌ها را در جمع‌آوری و تحلیل داده‌های خود توضیح می‌دهند.

سیستم های ارزشی نیز یک جنبه مهم هستند. از آنجایی که شرکت کنندگان گزاره ها را بر اساس ارزش ها و باورهای خود رتبه بندی می کنند، محققان باید هنگام تفسیر نتایج از این سیستم های ارزشی اساسی آگاه باشند.

هنگام انجام روش Q، اطمینان از اعتبار تحقیق با استفاده از تکنیک های آماری مناسب و اطمینان از ثبت و تجزیه و تحلیل دقیق همه داده ها بسیار مهم است. این می تواند شامل انجام بررسی های قابلیت اطمینان بین ارزیاب یا استفاده از روش های مثلث بندی مانند ترکیب روش Q با سایر روش های کمی یا کیفی باشد.

در نهایت، انتخاب یا عدم استفاده از آن به عوامل مختلفی از جمله سؤال تحقیق، منابع موجود و ترجیحات شخصی شما به عنوان یک محقق بستگی دارد. با این حال، اگر فکر می‌کنید که گرفتن دیدگاه‌های شرکت‌کننده از طریق تحلیل عاملی به مطالعه شما می‌افزاید، این روش ممکن است ارزش بررسی بیشتر را داشته باشد.

یک دیدگاه ثبت کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *