روش مورا

روش مورا

روش مورا ، بهینه سازی چند هدفه(یا برنامه ریزی)، همچنین به عنوان بهینه سازی چند معیاره یا چند شاخصه شناخته می شود، فرایند بهینه سازی همزمان دو یا چند شاخص(اهداف) متناقض است که در معرض محدودیت های خاص هستند. روش MOORA، که برای اولین بار توسط (Brauers (2004 معرفی شده است، روشی بهینه سازی چندهدفه است که با موفقیت می تواند برای حل انواع مختلفی از مسائل تصمیم گیری پیچیده در محیط تولید استفاده شود. روش MOORA با یک ماتریس تصمیم گیری شروع می کند که عملکرد گزینه های مختلف را با توجه به شاخص های مختلف (اهداف) نشان می دهد.

روش مورا (moora) از تکنیک های نسبتا جدید تصمیم گیری چند معیاره است که در سال 2006 توسط برایرز و زاوادسکاس ارائه شد. این واژه از حروف اول عبارت Multi-Objective Optimization on the basis of Ratio Analysis به معنی بهینه سازی چند هدفه بر اساس تجزیه و تحلیل نسبت گرفته شده است. آنها در این پژوهش برای روش مورا دو رویکرد ارائه دادند یکی رویکرد سیستم نسبت و دیگری رویکرد نقطه مرجع. آنها در پژوهش خود و در مثالی که در مقاله خود آوردند برای رتبه بندی گزینه ها از وزن معیارها استفاده نکردند. اما بیان داشتند که برای دقت بیشتر روش می توان وزن معیارها را نیز در نظر گرفت. به هر حال در مواردی که دسترسی به وزن معیارها ممکن نباشد نیز می توان گزینه ها را رتبه بندی نمود. برای نرمال کردن داده نیز از روش جذر مجموع مربعات استفاده می شود.

در مدل های تصمیم گیری چند معیاره (MCDM) یا هدف وزن دهی به معیار است یا هدف رتبه بندی گزینه است. روش فعلی که معرفی شده است از نوع رتبه بندی گزینه ها است.

روش مورا
روش مورا – تزیسمی

فهرست مطالب

روش مورا چیست؟

روش مورا (moora) از تکنیک های نسبتا جدید تصمیم گیری چند معیاره است که در سال 2006 توسط برایرز و زاوادسکاس ارائه شد. این واژه از حروف اول عبارت Multi-Objective Optimization on the basis of Ratio Analysis به معنی بهینه سازی چند هدفه بر اساس تجزیه و تحلیل نسبت گرفته شده است.

 

لطفا این مقاله را هم مطالعه کنید: الگوی ساو

تاریخچه

Karande و Chakraborty در سال 2012، از روش MOORA برای انتخاب مواد استفاده کردند. Brauers و همکاران (2012) نیز مساله انتخاب مواد را در نظر گرفتند. با این حال ، آنها در انتخاب عناصر برای نوسازی ساختمان که برای صرفه جویی در مصرف انرژی در ساختمان ها مهم هستند ، متمرکز شدند. Brauers و Zavadskas در سال 2012، از MOORA و MULTIMOORA به عنوان پایه ای برای تشکیل سیستم پشتیبانی از تصمیم گیری چند شاخصه استفاده کردند. این سیستم پشتیبانی از تصمیم گیری چند شاخصه برای انتخاب پروژه ها در نظر گرفته شده است و در صنعت نساجی تونس آزمایش شدند. Balezentis و همکاران (2012) از MULTIMOORA برای حل مساله انتخاب پرسنل استفاده کردند. Baležentis و همکاران (2011) و Brauers و همکاران (2012) نیز از روش MULTIMOORA برای ارزیابی اجرای استراتژی های اتحادیه اروپا استفاده کردند. Streimikiene و همکاران (2012) از روش MULTIMOORA استفاده کردند تا چارچوب پشتیبانی از تصمیم گیری چند معیاری را برای انتخاب پایدارترین فن آوری های تولید برق تولید کنند.

گام های روش مورا (MOORA)

تشکیل ماتریس تصمیم: اولین گام در روش مورا تشکیل ماتریس تصمیم روش مورا شامل ماتریس معیار-گزینه می‌باشد و سلول‌های ماتریس امتیاز هر گزینه‌ها نسبت به آن معیار می‌باشد. هر درایه ماتریس تصمیم را با xij نشان می‌دهند.

i=1,2,…,n Criteria
J=1,2,…,m Alternative

همچنین نوع معیارها و وزن معیارها باید مشخص باشد. منظور از نوع معیار یعنی مشخص شود که معیار جنبه مثبت دارد یا منفی. معیارهای مثبت معیارهایی هستند که هرچقدر افزایش یابند برای سیستم بهتر هستند مانند کیفیت. معیارهای منفی معیارهایی هستند که هر چقدر کاهش یابند برای سیستم بهتر هستند مانند هزینه یا سختی کار.

وزن معیارها نیز باید با استفاده از روشهای دیگر از جمله روش آنتروپی، روش IDOCRIW ، روش SWARA، روش BWM و یا روشهای دیگر محاسبه شود و به عنوان ورودی به این تکنیک داده شود.

رتبه بندی گزینه ها بر اساس رویکرد سیستم نسبت: در دومین گام باید گزینه ها را بر اساس رویکرد سیستم نسبت رتبه بندی کرد در این رویکرد بعد از نرمال کردن داده ها باید مجموع معیارهای مثبت را از مجموع معیارهای منفی کم کرد و حاصل بیشتر نشان از برتری گزینه می دهد.

رتبه بندی گزینه ها بر اساس رویکرد نقطه مرجع: در گام سوم باید گزینه ها را بر اساس رویکرد نقطه مرجع رتبه بندی کرد در این رویکرد نیز هر معیار از مقدار ایده آلش کم می شود در در نهایت ماکزیمم مقدارانتخاب می شود گزینه بهینه گزینه ای است که دارای کمترین مقدار باشد.

علل به وجود آمدن مورا:

بیشترین علل ایجاد مورا در موارد زیر تعیین می شود:

-تقاضای نابرابر مشتری

-نوسان موجودی از زیاد به خیلی کم

-سرعت تولید ناهموار یا تغییر مقادیر تولید

-کیفیت نابرابر قطعات

-ریتم کاری نامنظم

-آموزش نابرابر کارگران

-توزیع نابرابر حجم کار

چطور می توان با مورا مقابله کرد؟

مقابله با مورا نیازمند همکاری در زنجیره تأمین، انعطاف پذیر بودن با طراحی محصول و تمرکز بر ایجاد کار استاندارد برای همه اپراتورها است. تنوع، همیشه عملکرد یک سیستم تولید را کاهش می دهد. با استفاده از ترکیبی از موجودی ها، ظرفیت یا زمان، تنوع در یک سیستم ایجاد می شود.

 

می توانید این مقاله را هم مطالعه کنید: طوفان فکری چیست؟

روش مورا
روش مورا – تزیسمی

گام‌های روش مورا (MOORA)

مانند تمامی روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره ابتدا باید ماتریس تصمیم گیری را تشکیل دهید.

ماتریس تصمیم به ماتریس ارزیابی تعداد گزینه براساس تعدادی معیار گویند.

ماتریس تصمیم

برای مثال فرض کنید سه دانش‌آموز براساس ۵ درس ارزیابی می‌شوند. هر فرد (گزینه) را در یک سطر نوشته و هر معیار را در ستون بنویسید. نمره هر دانش‌آموز در هر درس را در ماتریس حاصل وارد کنید.

برای نرمال سازی در روش مورا مانند روش تاپسیس از روش نرمال سازی برداری استفاده می‌شود.

نرمال سازی برداری

به این ترتیب ماتریس تصمیم نرمال به صورت زیر خواهد بود:

ماتریس تصمیم نرمال

اوزان معیارها نیز باید از پیش مشخص باشد. در اینجا نیز مانند روش تاپسیس وزن هر معیار را در ماتریس تصمیم نرمال ضرب کرده و ماتریس تصمیم نرمال موزون را تشکیل دهید.

ماتریس تصمیم موزون

برای انتخاب گزینه بهینه از رابطه ساده زیر استفاده کنید:

انتخاب گزینه بهینه با روش MOORA

به این ترتیب بهترین گزینه انتخاب می‌شود.

یک دیدگاه ثبت کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *